Op de werkvloer
Werkgevers zijn wettelijk verplicht om "passende aanpassingen" te overwegen als iemand daarom vraagt — dit heet redelijke aanpassing. Denk aan: een rustige werkplek of koptelefoon tegen prikkels, schriftelijke bevestiging van mondelinge afspraken, meer structuur in taken, of flexibele werktijden. Een gesprek met HR of je leidinggevende is vaak de eerste stap.
Kom je er niet uit, of loop je vast in je huidige werk, dan kan het UWV ondersteunen met bijvoorbeeld een jobcoach of aangepaste voorzieningen. Dit geldt zowel voor werkenden als voor mensen die op zoek zijn naar werk.
Op school
Sinds de invoering van passend onderwijs is elke school verplicht om te onderzoeken wat een leerling nodig heeft om onderwijs te kunnen volgen — dit heet de zorgplicht. Dat kan gaan om extra tijd bij toetsen, een vaste plek in de klas, een duidelijk dagschema, of ondersteuning van een intern begeleider. Het samenwerkingsverband van de school kan hierbij worden ingeschakeld als de school het zelf niet kan bieden.
Vraag bij twijfel naar een ontwikkelingsperspectief (voor leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben) of een gesprek met de intern begeleider — die weet meestal het beste welke mogelijkheden er binnen die specifieke school zijn.
Vertellen of niet?
Je hoeft je diagnose niet te delen met een werkgever of school. Alleen als je aanpassingen nodig hebt die zonder uitleg moeilijk te begrijpen zijn, kan het handig zijn dat wel te doen. Veel mensen kiezen ervoor om het gesprek te richten op "wat werkt voor mij" in plaats van op de diagnose zelf — dat werkt voor sommigen prettiger, en is net zo geldig.
Praktische tip
Bereid je voor op een gesprek over aanpassingen door vooraf op te schrijven welke situaties precies lastig zijn, en welke oplossing je zelf voor ogen hebt. Concreet en oplossingsgericht werkt vaak beter dan een algemene uitleg over de diagnose.
Downloadbare checklist
Op weg naar een sollicitatiegesprek? Download de checklist "Een sollicitatiegesprek met ADHD of autisme" (pdf).
Meer hulpbronnen
Bekijk ook de hulpbronnen in de categorie Werk & inkomen voor organisaties die hierin gespecialiseerd zijn.
Downloadbare checklist
Ga je een gesprek aan over aanpassingen? Download de checklist "Aanpassingen aanvragen op werk of school" (pdf).